Door: Rob Melchers
02-02-2004 - Wordt het een bellende PDA, of een intelligent mobieltje?
"Naarmate mobiele telefoontjes slimmer worden, krijgt de PDA het moeilijker. Voor het eerst zal de verkoop van smartphones dit jaar hoger uitvallen dan die van persoonlijke digitale assistenten. Volgens marktonderzoeker IDC zullen dit jaar wereldwijd op elke PDA twee slimme telefoons worden verkocht. Smartphones bieden de gebruiker veel functies die tot nu toe voorbehouden waren aan handhelds, zoals adresboeken en kalenders."
Aldus De Telegraaf, 30 januari 2004.
De redactie van BlinfoMail is het bij wijze van uitzondering eens met De Telegraaf. Het ziet er naar uit, dat het mobieltje het gaat winnen van de PDA in de strijd om de gunst van de consument. Een jaar geleden kwam dit onderwerp ook al eens ter sprake. Maar er is zoveel gebeurd tussen toen en nu, dat het de moeite waard is om wat we weten nog eens op een rijtje te zetten.
Met de Nokia 9210 Communicator komt in 2002 het mobieltje onder bereik van blinden en slechtzienden. De 'communicator' heeft spraaksoftware van de Duitse firma 'Talks' aan boord, en eindelijk wordt het mogelijk het adresboek te doorzoeken, en SMS-jes te beluisteren. Voor dit toestel moet nog diep in de buidel worden getast. Maar in de loop van 2003 komt het ene na het andere persbericht binnen, dat melding maakt van snelle ontwikkelingen op het gebied van sprekende telefoons met verbluffende functionaliteit en een lage prijs. De namen van Nokia, Talks, Mobile Accessibility, OWASYS, Symbian en nog meer vliegen ons om de oren, en al spoedig zien we door de mobiele boompjes het telefoonbos niet meer.
Hoog tijd dus voor een analyse.
Een belangrijke gebeurtenis is de oprichting van de Symbian groep, door medewerkers van het IT bedrijf Psion in 1998. De eerste partners zijn Ericsson, Nokia, Psion en Motorola. In volgende jaren voegen zich Panasonic, Samsung Electronics, Siemens en Sony Ericsson aan de lijst van eigenaren toe. Onder het motto: "Als mobieltjes steeds meer gaan lijken op kleine computertjes, dan is daar een eigen besturingssysteem voor nodig" ontwikkeld de groep 'Symbian OS for data-enabled mobile phones', een op het 'open source' principe gebaseerd besturingssysteem voor mobieltjes. 'Open source' betekent, dat iedereen die dat kan met de software mag experimenteren en er zonodig verbeteringen in mag aanbrengen. De Nokia 9210 Communicator maakt gebruik van de Symbian software.
Ook Microsoft ziet wel brood in de mobieltjesmarkt, en gaat in zee met het Britse bedrijf Sendo. Al spoedig komt het echter tot onenigheid tussen de twee partners. Microsoft zet Sendo op een zijspoor en speelt de opgedane kennis door aan goedkope Aziatische producenten van smart-phones. Het Britse bedrijf dient een aanklacht tegen Microsoft in en de wegen scheiden. Sendo voegt zich daarna bij het Symbian project.
Microsoft, dat al op de markt is met 'Pocket PC' voor PDA's en het uitgebreidere 'Windows CE', komt uiteindelijk in oktober 2002 met Smartphone 2002 voor de dag. De software wordt gebruikt door 'Orange', een mobiele aanbieder waarmee Microsoft na de ruzie met Sendo banden heeft aangeknoopt. Toch lijkt de software gigant het deze keer niet zo makkelijk te lukken z'n stempel op weer een elektronisch marktsegment te drukken. In mei 2003 laat T-mobile weten af te zien van een mobieltje onder Smartphone 2002, en in december van dat jaar vertelt een woordvoerder van Vodafone dat het Microsoft systeem 'nog niet klaar is voor gebruik'. Smartphone 2002 is zeer instabiel, iets waar de besturingssystemen van de Redmond firma een patent op schijnen te hebben. Of er spraaksoftware draait op Smartphone 2002 en om welke software het in dat geval zou gaan, is bij de BlinfoMail redactie nog niet bekend.
Intussen ontwikkelt het Spaanse bedrijf 'Owasys' (spreek uit: Oasis) een mobieltje, dat zich speciaal richt op de groep van blinden en slechtzienden, de owasys22c. Het mobieltje draait onder een variant van het Linux besturingssysteem en maakt gebruik van 'PocketBabil', een spraakvoorziening ontwikkeld door de firma Babel Technology. Dit mobieltje kenmerkt zich door het ontbreken van een beeldschermpje. De op het toestel aanwezige toetsen zijn goed herkenbaar voor mensen met visuele beperkingen en het wordt gepromoot door het Royal National Institute for the Blind (RNIB) in Engeland.
Bijna gelijktijdig introduceert Schotenboog LVB in Almere de Nederlandse versie van 'Mobile Accessibility'. Deze spraaksoftware, die gebruik maakt van de Zwitserse spraaksynthesizer 'SVOX' voelt zich goed thuis op het Symbian besturingssysteem, waarmee inmiddels naast de Nokia Communicator een groot aantal mobieltjes zijn uitgerust. De lijst bevat ondertussen de Nokia 3650, 3660, 7650 en binnenkort komen daar de Siemens SX1, Samsung SGH-D700, Sony Ericsson P800 en de Nokia 6600 series bij.
Wat valt er nu te beluisteren? Op de website van Schotenboog LVB vinden we de volgende lijst:
- Maakt het mogelijk om SMS en multimedia (MMS) berichten te verzenden, te ontvangen en voor te laten lezen.
- Maakt het mogelijk om contacten in het adresboek toe te voegen, te verwijderen en te wijzigen.
- Geeft toegang tot de lijst van ontvangen oproepen, en door het gebruik van een enkele toets kan men deze nummers bellen.
- Laat horen wie er belt. (Caller ID)
- Instellen van meerdere alarms.
- Toegang tot de bellijst (gemiste nummers, nummers gebeld, etc…)
- Start automatisch op wanneer de telefoon aangezet wordt.
- Verschillende beltonen toewijzen aan contactpersonen.
- Voorlezen van signaalsterkte en batterijspanning.
- Heeft een prettige, duidelijke Nederlandse vrouwenstem (Erna), ontwikkeld door Schotenboog.
- Het visuele menu is in het Nederlands met groot contrast, ontwikkeld door Schotenboog.
Op dezelfde website (zie link hieronder) zijn .doc documenten te downloaden met de handleiding van Mobile Accessibility, en een duidelijke beschrijving van de plaatsing van de toetsen van de Nokia 3650 en de Nokia 7650. Mocht het je niet lukken deze documenten te pakken te krijgen, kan je ze ook aanvragen bij info@blinfotec.org
Ook de Engelstalige .mp3 versie van de Mobile Accessibility demonstratie is nog steeds via dit adres verkrijgbaar.
Als we het dus goed begrijpen, dan hebben we te maken met drie besturingssystemen (Symbian, Smartphone 2002 en Linux), en drie spraak-software-paketten (Talks, Mobile Accesibility en PocketBabil), die op een groeiend aantal mobieltjes kunnen worden geïnstalleerd.
Maar daarmee is het verhaal nog niet af.
SUN's Java doet ook een duit in het zakje met J2ME Mobile Information Device Profile (MDIP). Versie 2.0 van deze software maakt het mogelijk om veel meer met het mobieltje te doen dan waar het voor is uitgevonden. Zo draait de vOICe software (zien met je oren) inmiddels op dit platform, en maakt een kleuren-detector van je telefoontje. Ook kan je 'soundscapes' van de omgeving beluisteren. Immers, de huidige mobieltjes zijn voorzien van een camera, die nodig is voor het gebruik van de vOICe. E-mailen, surfen en spelletjes spelen, behoren straks allemaal tot de mogelijkheden, en dankzij MDIP gebeurt dit allemaal op een veilige manier. Want ook mobieltjes zullen beschermd moeten worden tegen het nog steeds toenemende gevaar van virussen en het risico van identiteits-diefstal.
Het is misschien nog wat vroeg om al te spreken van een succesvolle doorbraak op het gebied van VIP toegankelijke mobiele communicatie, maar we zijn op de goede weg, en aangezien we hier te maken hebben met 'mainstream' producten hoeven we ons nu eens geen zorgen te maken over absurde prijzen. Als alles wat we hebben gelezen ook werkelijkheid wordt, dan liggen de prijzen straks tussen de driehonderd en zeshonderd Euro. Daarbij komt, dat verschillende mobiele aanbieders in zogenaamde bel-bundels de bovengenoemde telefoontjes nu al voor onder de tweehonderd Euro aanbieden.
Met het pratende mobieltje op de linkerheup, en de VisuAid 'Trekker' GPS op de rechter, zie je er nog net niet uit als een marsbewoner, maar heb je wel de laatste technologie bij de hand op weg naar de supermarkt. Voeg er een infrarood witte stok aan toe, plak de PathFinder op je voorhoofd, en je bent je beter bewust van je omgeving dan de meeste zienden.
Toch worden de risico's van zo'n wandeling ook iets groter. Zo'n verzameling van hypermoderne elektronica is een aantrekkelijke buit voor de gemiddelde straatrover, en oom agent kan je per vergissing aanzien voor een digi-terrorist en je arresteren. Bij BlinfoMail denken we echter niet, dat dat de pret zal drukken!
Bovenstaande informatie is afkomstig van een groot aantal websites, waarvan hieronder de belangrijkste:
http://www.symbian.com/
http://www.rvib.org.au/vistech/products/mobile_phones/talks.shtml
http://java.sun.com/products/midp/
http://www.microsoft.com/windowsmobile/products/smartphone/default.mspx
http://www.sprekendegsm.nl/
http://www.nokia.nl/nl/home/index.html
Uit: BlinfoMail februari 2004
Website: BlinfoTec
Bekentenis, Compufoon of teleputer, Mainstream mobiel toegankelijk